Op basis van het gemiddelde verbruik dat de apparaten tegenwoordig hebben en de actuele kWh-prijs kunnen we berekenen dat de uitgave voor het gebruik van een Belgacom TV-installatie tot boven de 80 euro per jaar kan oplopen. Zelfs voor een batterijlader kost de waakstand jaarlijks 2,65 euro. De onderstaande tabel geeft voor enkele toestellen die in veel gezinnen gebruikt worden een raming van deze jaarlijkse kostprijs. | Apparaten | Vermogen in waakstand | Jaarlijkse uitgave |
| Triple play (Belgacom decoder) | 306 kW/j | €81,03 |
| Voocorder (Voo) | 228 kW/j | €60,37 |
| Computer + scherm + randapparatuur (printers,...) | 209 kW/j | €55,34 |
| Triple play (Voo) | 175 kW/j | €46,34 |
| Paraboolantenne | 131 kW/j | €34,69 |
| Droogkast | 103 kW/j | €27,27 | | Oven | 86 kW/j | €22,77 | | Televisietoestel | 77 kW/j | €20,39 | | Satellietdemodulator | 59 kW/j | €15,62 | | DVD-speler | 58 kW/j | €15,36 | | Digitaal fotokader | 53 kW/j | €14,03 | | Wasmachine | 51 kW/j | €13,50 | | HiFi-keten | 50 kW/j | €13,24 | | Spelconsole | 42 kW/j | €11,12 | | Laptop | 38 kW/j | €10,06 | | Halogeenlamp met dimmer | 26 kW/j | €6,88 | | Intercom | 26 kW/j | €6,88 | | Microgolfoven | 25 kW/j | €6,62 | | Luidspreker PC | 25 kW/j | €6,62 | | Draadloze telefoon | 25 kW/j | €6,62 | | Broodmachine | 19 kW/j | €5,03 | | Tuner | 19 kW/j | €5,03 | | Koffiezetapparaat | 17 kW/j | €4,50 | | Vaatwasser | 17 kW/j | €4,50 | | Radiowekker | 12 kW/j | €3,18 | | Batterijlader | 10 kW/j | €2,65 |
Triple play, digitale televisie op aanvraag: zeer dure waakstandOngeacht het systeem waarvoor de consument kiest, kan de waakstand zeer duur uitvallen. Een triple play-systeem, bijvoorbeeld, vereist heel vaak dat de toestellen in waakstand gezet worden, wat veel energie vreet. Belgacom decoder voor HD-televisie en internetVanwege de lange opstarttijd (meer dan een minuut in quick start en acht minuten vanuit volledige uitschakeling1), kiezen de consumenten ervoor hun decoder aan te laten staan. Daarnaast moet ook de ADSL-installatie ingeschakeld blijven. Een test toont aan dat de decoder tussen 15 en 20 W verbruikt, de ADSL-modem 20 W. Totaal: 35 W x 24 uur x 365 dagen = 306.600 W of 306 kW. Consumenten hebben vaak twee decoders (één voor in het salon en één voor in een andere kamer), waardoor het totale verbruik kan oplopen tot 438 kW.
Voo-decoder voor HD-televisie en internetEen test lijkt uit te wijzen dat de decoder 5 W en de modem 10 W verbruikt. Totaal: 15 W x 24 uur x 365 dagen = 131.400 W ofwel 131 kW. Consumenten hebben vaak twee decoders (één voor in het salon en één voor in een andere kamer), waardoor het totale verbruik oploopt tot 175 kW. De Voocorder verbruikt 26 W. Totaal : 26 W x 24 uur x 365 dagen = 227.760 W ofwel 228 kW. Consumenten hebben vaak twee decoders (één voor in het salon en één voor in een andere kamer), waardoor het totale verbruik kan oplopen tot 412 kW. De consument heeft vaak niet echt de keuze tussen het apparaat helemaal uitschakelen en dus minutenlang te moeten wachten tot het gebruiksklaar is, of het apparaat in waakstand zetten. Door de bijzonder lange opstarttijd opteert hij voor een grote energieverspilling. De Europese Commissie en het verbruik van elektrische apparaten in waakstandIn juli 2008 gaven de Lidstaten van de EU hun goedkeuring aan het voorstel van de Europese Commissie over de vermindering van het elektriciteitsverbruik2 - in waakstand – van elektrische huishoudtoestellen en kantoormachines. Dat reglement legt de eisen op het vlak van energie-efficiëntie vast, waaraan alle in Europa verkochte producten zullen moeten voldoen. Het doel bestaat erin om tegen 2020 in de Europese Unie het elektriciteitsverbruik van deze apparaten, in waakstand, met bijna 75% terug te dringen. Volgens experten zou deze waakstand in Europa elk jaar 7 miljard euro kosten. Het verbruik in waakstand zou 10 à 15% uitmaken van het totale elektriciteitsverbruik van de Europese gezinnen, met name meer dan 30 miljard kWh per jaar. Dit staat gelijk met het jaarverbruik van heel Hongarije. Het voorgestelde reglement is van toepassing op alle elektrische apparaten die thuis en op kantoor gebruikt worden: televisietoestellen, computers, microgolfovens enz. Naar gelang de functies van het product wordt het maximale toegelaten verbruik in de waakstand beperkt tot 1 of 2 Watt tegen 2010. Vanaf 2013 zal het toelaatbare verbruikspeil verder verlaagd worden naar 0,5 Watt of 1 Watt, een drempel die het peil dat met de beste beschikbare technieken gerealiseerd kan worden, dicht benadert. De Europese Commissie keert ecologie de rug toe, ten voordele van de industrieHet is vandaag de dag mogelijk van ongeveer 80% van de producten vanaf de ontwerpfase te bepalen welke impact het product zal hebben op het milieu. Het zogenaamde ecologisch ontwerp is een benadering waarbij de milieu-impact al in de ontwerp- en ontwikkelingsfase ingecalculeerd wordt en voor de hele levensduur van het product bekeken wordt. Daarbij moeten onder andere bekeken worden of er minder materiaal kan gebruik worden, wat de beste aanpak is om de milieu-impact van de productie minimaal te houden, welke stoffen best worden gebruikt, hoe de milieu-impact van het transport kan teruggeschroefd worden en hoe het verbruik van het product zo laag mogelijk kan gehouden worden. Hierna gaan we dieper in op dit laatste punt. De Europese wetgeving over het ecologisch ontwerp wil namelijk de milieuprestaties van energieverslindende producten gedurende hun hele levensduur verbeteren. We hebben het dan over koelkasten, vaatwassers, wasmachines, maar ook over complexe digitale decoders. Beter gekend onder de term televisiedecoders, staan ze toe televisie-uitzendingen op te nemen en verschaffen ze toegang tot het internet. Jammer genoeg behoren ze ook tot de meest energieverslindende toestellen en zijn ze almaar vaker aanwezig in de huizen van Europese gezinnen. Om die reden verbaast het OIVO zich over de beslissing van de Europese Commissie om het vrijwillige akkoord te aanvaarden dat een groep fabrikanten van digitale decoders aan haar voorlegde. De Commissie zou namelijk van plan zijn om via de Europese wetgeving geen doelstellingen of eisen met betrekking tot het ecologisch ontwerp te voorzien. Dit is een gevaarlijk precedent want daarmee wordt de deur wagenwijd opengezet voor de zelfregulering.
Het OIVO betreurt dat de Europese Commissie in dit precedent meegaat door de industrie te laten beslissen over de doelstellingen van het ecologisch ontwerp als het om digitale decoders gaat. Het OIVO vindt dat het de verantwoordelijkheid van de Europese Commissie is om ambitieuze normen voorop te stellen via de Europese wetgeving. Die verantwoordelijkheid wordt nog des te belangrijker als je weet dat enkel een dergelijk reglementair kader kan garanderen dat de technische vooruitgang nagestreefd zal worden die onontbeerlijk is voor de strijd tegen de verspilling van grondstoffen en energie. Op het vlak van de energieverspillingen laat een eenvoudige raming toe te stellen dat de gebruikers van Triple Play in België honderden miljoenen euro's zouden kunnen besparen als de producten en diensten van de operators van betere kwaliteit zouden zijn.
(1) Twee jaar geleden was de wachttijd voor een reboot een kwartier. Belgacom belooft vandaag toegang tot de kanalen in drie minuten tijd en tot de interactieve functies nog eens zes minuten later: een pover resultaat in vergelijking met de concurrentie. (2) Richtlijn betreffende het ecologisch ontwerp: Richtlijn 2005/32/EG van het Europees Parlement en de Raad van 6 juli 2005 betreffende de totstandbrenging van een kader voor het vaststellen van eisen inzake ecologisch ontwerp voor energieverbruikende producten en tot wijziging van Richtlijn 92/42/EEG van de Raad en van de Richtlijnen 96/57/EG en 2000/55/EG van het Europees Parlement en de Raad (Pb L 191 van 22.7.2005, p. 29). |